Κέντρου - Αγαθοπούλου, Μαρία,1930-2026

Γεννήθηκε το 1930 στη Θεσσαλονίκη, όπου και έζησε, από γονείς Μικρασιάτες. Στην ίδια πόλη έκανε τις εγκύκλιες σπουδές της. Ως ποιήτρια εμφανίστηκε στα γράμματα το 1961 με την ποιητική συλλογή "Ψυχή και τέχνη". Ακολουθούν από τότε άλλες δώδεκα, με τελευταία την ποιητική συλλογή "Σαλκίμ". Είναι μέλος της Εταιρίας Λογοτεχνών Θεσσαλονίκης και της Εταιρείας Συγγραφέων. Συνεργάστηκε με πολλά λογοτεχνικά περιοδικά. Εκτός από ποίηση, δημοσιεύει σε περιοδικά κριτικά δοκίμια, για ποιητικά κατ' εξοχήν βιβλία. Παράλληλα με την ποίηση γράφει και διηγήματα. Ποιήματά της έχουν περιληφθεί σε πολλές ελληνικές και ξένες ανθολογίες κι έχουν μεταφραστεί στα αγγλικά, γαλλικά, γερμανικά, ιταλικά, πολωνικά, ρουμανικά, ισπανικά και σερβικά. Διηγήματά της βρίσκονται σε γερμανικές ανθολογίες.

Η κριτική διακρίνει δύο φάσεις στη δημιουργική πορεία της Μαρίας Κέντρου-Αγαθοπούλου, μία πρώτη, στην οποία ανιχνεύει τις υπαρξιακές δομές της ανθρώπινης φύσης (1965-1975), και μία δεύτερη, ξεκινώντας με τη μεταιχμιακή συλλογή Τα επακόλουθα , στην οποία οι τόνοι χαμηλώνουν και εμφανίζονται στα ποιήματά της εικόνες και στιγμιότυπα της καθημερινής ζωής.
Έκανε την πρώτη της εμφάνιση στα γράμματα το 1958 με τη δημοσίευση ενός ποιήματος σε περιοδικό της Βορείου Ελλάδος και τρία χρόνια αργότερα εξέδωσε την πρώτη της ποιητική συλλογή με τίτλο «Ψυχή και Τέχνη».   Το 1964 τιμήθηκε με το πρώτο βραβείο ποίησης του Δήμου Θεσσαλονίκης.Το 1994 έλαβε το βραβείο Νικηφόρος Βρεττάκος,  από την Ακαδημία Αθηνών (2003) και το 2023 από την Εταιρία Λογοτεχνών Θεσσαλονίκης με το Μεγάλο Βραβείο για το σύνολο του έργου της.  

Την ποίηση της Μαρίας Κέντρου-Αγαθοπούλου κεντρίζουν τόσο ζητήματα υπαρξιακά, όσο και ερωτικά∙ το γήρας, οικείων και δικό της, και ο παρεπόμενος θάνατος, η βραχύτητα του βίου, ακραίες καταστάσεις της ανθρώπινης ζωής, όπως η απόλυτη μοναξιά, συμπλέκονται με τις σχέσεις των δύο φύλων, τις αρχέτυπες μετωνυμίες τους, το αλγεινό υπόβαθρο της ερωτικής μνήμης, με τη γραφή της να πραγματοποιεί μία κίνηση εκκρεμούς με τα δύο της άκρα στον έρωτα και τον θάνατο. Σταθερά μοτίβα θα επανέρχονται στα ποιήματά της, οριοθετώντας την περιοχή εκείνη που την απασχόλησε περισσότερο, με συχνότερα μοτίβα: το σπίτι, το δέντρο, την πέτρα και το νερό.

Βραβεία / διακρίσεις

2 διακρίσεις
εγγραφές
Έτος Τίτλος Ιδιότητα Εκδοτικός Οίκος Δέσιμο
2025 Ελληνικό μικροδιήγημα : 1974-2024 μια ανθολογία Συγγραφέας Εκδόσεις Άνω Τελεία Χαρτόδετο
2025 “Και με τον ήχον των για μια στιγμή επιστρέφουν…” : Η ελληνική ποίηση τον εικοστό αιώνα και τον εικοστό πρώτο αιώνα Συγγραφέας Gutenberg - Γιώργος & Κώστας Δαρδανός Χαρτόδετο
2021 Πινακοθήκη Λυρικών ποιημάτων: Η ποίησή μας ανθολογημένη από τον Ρήγα έως σήμερα (1796-2021) [τ.2] Συγγραφέας Ρώμη Χαρτόδετο
2020 Το άλλο μισό του Ουρανού : Ελληνίδες ποιήτριες του 20ου αιώνα Συγγραφέας Eκδόσεις Ζήτρος Σκληρόδετο
2020 Ανθολογία ερωτικής ποίησης Συγγραφέας Ρώμη Χαρτόδετο
2018 Κορφολογώντας εποχών την προίκα Συγγραφέας Γαβριηλίδης Χαρτόδετο
2017 Ημερολόγιο 2018 : Λογοτεχνικές διαδρομές στη Θεσσαλονίκη Συγγραφέας Μεταίχμιο Χαρτόδετο
2017 Ο Ταχυδρόμος φέρνει γράμματα ποιήματα Συγγραφέας Ελληνικά Ταχυδρομεία Χαρτόδετο
2016 Τα πάθη στη λογοτεχνία : 100 «φανατικοί» συγγραφείς Συγγραφέας Εκδόσεις Καστανιώτη Χαρτόδετο
2015 Τόποι της λογοτεχνίας : 134 συγγραφείς καταγράφουν μια ελληνική, προσωπική γεωγραφία Συγγραφέας Εκδόσεις Καστανιώτη Χαρτόδετο
2014 Ιστορίες βιβλίων Συγγραφέας Εκδόσεις Καστανιώτη Ebook, EPUB
2014 Ιστορίες βιβλίων Συγγραφέας Εκδόσεις Καστανιώτη Χαρτόδετο
2011 Ημερολόγιο 2012: Η δική μας Ελλάδα Συγγραφέας Εκδοτικός Οίκος Α. Α. Λιβάνη Ημερολόγιο
2010 Η Ευρυδίκη με το τσιγάρο στο μπαλκόνι : Διηγήματα Συγγραφέας Γαβριηλίδης Χαρτόδετο
2007 Το θηλυκό πρόσωπο της ποίησης στη Θεσσαλονίκη Συγγραφέας Ερωδιός Χαρτόδετο
2006 Σεντόνια της αγρύπνιας Συγγραφέας Μεταίχμιο Χαρτόδετο
2005 Οι μικρές χαρές : Διηγήματα Συγγραφέας Μεταίχμιο Χαρτόδετο
2005 Οι μικρές χαρές : Διηγήματα Συγγραφέας Μεταίχμιο Ebook, PDF
2002 Η παραίτηση : Διηγήματα Συγγραφέας Κέδρος Χαρτόδετο
2001 Επιλογές και σύνολα : Ποιήματα 1965-1995 Συγγραφέας Νησίδες Χαρτόδετο
2001 Σαλκίμ : Ποιήματα Συγγραφέας Νεφέλη Χαρτόδετο
1999 Δοκίμια και δοκιμασίες Συγγραφέας Νησίδες Χαρτόδετο
1999 Στο δωμάτιο : Διηγήματα Συγγραφέας Νεφέλη Χαρτόδετο
1998 Συνοικισμός σιδηροδρομικών : Αφήγημα Συγγραφέας Κέδρος Χαρτόδετο
1997 Η πορεία της ποιήτριας Ζωής Καρέλλη : Ως δόξα και τιμή της "πεποικιλμένης" Συγγραφέας Ευθύνη Χαρτόδετο
1996 Σπουδή στον ποιητή Γ. Θ. Βαφόπουλο : Στέφανος τιμής και φιλίας Συγγραφέας Ευθύνη Χαρτόδετο
Έτος Τίτλος Εκδοτικός Οίκος Δέσιμο
2025 Ελληνικό μικροδιήγημα : 1974-2024 μια ανθολογία Εκδόσεις Άνω Τελεία Χαρτόδετο
2025 “Και με τον ήχον των για μια στιγμή επιστρέφουν…” : Η ελληνική ποίηση τον εικοστό αιώνα και τον εικοστό πρώτο αιώνα Gutenberg - Γιώργος & Κώστας Δαρδανός Χαρτόδετο
2021 Πινακοθήκη Λυρικών ποιημάτων: Η ποίησή μας ανθολογημένη από τον Ρήγα έως σήμερα (1796-2021) [τ.2] Ρώμη Χαρτόδετο
2020 Το άλλο μισό του Ουρανού : Ελληνίδες ποιήτριες του 20ου αιώνα Eκδόσεις Ζήτρος Σκληρόδετο
2020 Ανθολογία ερωτικής ποίησης Ρώμη Χαρτόδετο
2018 Κορφολογώντας εποχών την προίκα Γαβριηλίδης Χαρτόδετο
2017 Ημερολόγιο 2018 : Λογοτεχνικές διαδρομές στη Θεσσαλονίκη Μεταίχμιο Χαρτόδετο
2017 Ο Ταχυδρόμος φέρνει γράμματα ποιήματα Ελληνικά Ταχυδρομεία Χαρτόδετο
2016 Τα πάθη στη λογοτεχνία : 100 «φανατικοί» συγγραφείς Εκδόσεις Καστανιώτη Χαρτόδετο
2015 Τόποι της λογοτεχνίας : 134 συγγραφείς καταγράφουν μια ελληνική, προσωπική γεωγραφία Εκδόσεις Καστανιώτη Χαρτόδετο
2014 Ιστορίες βιβλίων Εκδόσεις Καστανιώτη Ebook, EPUB
2014 Ιστορίες βιβλίων Εκδόσεις Καστανιώτη Χαρτόδετο
2011 Ημερολόγιο 2012: Η δική μας Ελλάδα Εκδοτικός Οίκος Α. Α. Λιβάνη Ημερολόγιο
2010 Η Ευρυδίκη με το τσιγάρο στο μπαλκόνι : Διηγήματα Γαβριηλίδης Χαρτόδετο
2007 Το θηλυκό πρόσωπο της ποίησης στη Θεσσαλονίκη Ερωδιός Χαρτόδετο
2006 Σεντόνια της αγρύπνιας Μεταίχμιο Χαρτόδετο
2005 Οι μικρές χαρές : Διηγήματα Μεταίχμιο Χαρτόδετο
2005 Οι μικρές χαρές : Διηγήματα Μεταίχμιο Ebook, PDF
2002 Η παραίτηση : Διηγήματα Κέδρος Χαρτόδετο
2001 Επιλογές και σύνολα : Ποιήματα 1965-1995 Νησίδες Χαρτόδετο
2001 Σαλκίμ : Ποιήματα Νεφέλη Χαρτόδετο
1999 Δοκίμια και δοκιμασίες Νησίδες Χαρτόδετο
1999 Στο δωμάτιο : Διηγήματα Νεφέλη Χαρτόδετο
1998 Συνοικισμός σιδηροδρομικών : Αφήγημα Κέδρος Χαρτόδετο
1997 Η πορεία της ποιήτριας Ζωής Καρέλλη : Ως δόξα και τιμή της "πεποικιλμένης" Ευθύνη Χαρτόδετο
1996 Σπουδή στον ποιητή Γ. Θ. Βαφόπουλο : Στέφανος τιμής και φιλίας Ευθύνη Χαρτόδετο
Έτος Τίτλος Εκδοτικός Οίκος Δέσιμο
Δεν βρέθηκαν έργα
Έτος Τίτλος Εκδοτικός Οίκος Δέσιμο
Δεν βρέθηκαν έργα
Έτος Τίτλος Εκδοτικός Οίκος Δέσιμο
Δεν βρέθηκαν έργα
Έτος Τίτλος Ιδιότητα Εκδοτικός Οίκος Δέσιμο
Δεν βρέθηκαν έργα
Τίτλος Κριτικής Αναφερόμενα Βιβλία Ημ/νία Πηγή
Δεν βρέθηκαν κριτικές