Είναι δύσκολη η αποτίμηση της προσωπικότητας και του έργου του Αδαμαντίου Κοραή λόγω της τολμηρής σκέψης του στην ερμηνεία των ιστορικών γεγονότων και του πολιτικού γίγνεσθαι, καθώς ο λόγος του συνοδεύεται από χιούμορ, πικρία και επιστημονική τεκμηρίωση. Για τους λόγους αυτούς βρίσκεται πάντοτε στη θέση του κατηγορουμένου, σα να είναι υπεύθυνος για όλες τις συμφορές που γνώρισε ο Ελληνισμός, η δε σκέψη του αντιμετωπίζεται με δυσπιστία, την οποία, άλλωστε, έχει υποστεί και όλος ο νεοελληνικός Διαφωτισμός, και που φτάνει ουκ ολίγες φορές στα όρια της υπερβολής. Έτσι ο Κοραής βρίσκεται πάντοτε στην επικαιρότητα και οι μελετητές της νεότερης ελληνικής ιστορίας περιβάλλουν το πρόσωπό του, είτε με ενδιαφέρον και θαυμασμό, που φθάνει ενίοτε σε διθυράμβους, είτε με δυσπιστία και άρνηση, που οδηγεί σε μια παραμορφωτική εικόνα για τον μεγάλο σοφό της Νεότερης Ελλάδος, ολότελα ξένη προς την προσωπικότητά του. Όμως εγκαταλείποντας τις υπερβολές και τις ακρότητες, κάπου στη μέση πρέπει να βρίσκεται η αλήθεια για το έργο του Κοραή. Και με αυτή την προοπτική πρέπει να επιχειρηθεί η ερμηνεία της σκέψης και του έργου του μεγάλου σοφού της Σμύρνης. Άλλωστε τη μέση οδό ακολούθησε σταθερά και ο ίδιος σ` όλη τη μακρόχρονη ζωή του, και η μέση οδός αποτέλεσε την καθοριστική μέθοδο της θεωρίας και της πράξης του. (...)

[Απόσπασμα από το κείμενο του προλόγου]