O εμπλουτισμός του υλικού των πηγών μας από την ελληνιστική εποχή και, κυρίως, η –αρχικά καθυστερημένη– διερεύνηση των μαρτυριών από τα εκάστοτε αυτόχθονα, δηλαδή μη ελληνικά, περιβάλλοντα (συμπεριλαμβανομένης της παρουσίασης νεοανακαλυφθέντος ή για πρώτη φορά επεξεργασμένου, μεταφρασμένου και σχολιασμένου υλικού, όπως κείμενα σε σφηνοειδή γραφή ή δημοτικοί πάπυροι) έδωσαν ολοένα και μεγαλύτερη αφορμή για την αναθεώρηση παραδοσιακών αντιλήψεων και για διαφοροποιημένες οπτικές.Έτσι προκύπτει μια ορισμένη βασική αποτίμηση της εποχής: η ελληνιστική εποχή δεν ήταν ούτε περίοδος ενοποιητικής συγχώνευσης του ελληνικού και του ανατολικο-αιγυπτιακού πολιτισμού ούτε εποχή απλής επικάλυψης των αντίστοιχων αυτοχθόνων πολιτισμών από τον ελληνικό. Αντίθετα, πρέπει να κατανοηθεί ως ένα κράμα διαφόρων διαδικασιών προσέγγισης και οικειοποίησης, συνάντησης και επαφής, αντίστασης και απόρριψης.