Η πόρτα
una comedia humana
Κυκλοφορεί
ISBN: 978-618-231-296-4
Εκδόσεις Βακχικόν, Αθήνα, 12/2025
1η έκδ., Ελληνική, Νέα
€ 12.72 (περ. ΦΠΑ 6%)
Βιβλίο, Χαρτόδετο
21 x 12 εκ, 186 σελ.
Περιγραφή

Ένας διανοούμενος πενηντάρης που μοιάζει με τον Δομήνικο Θεοτοκόπουλο ζει ολομόναχος σε ένα σπίτι που έχει μόνο βιβλία και διάφορα άλλα ύποπτα πράγματα. Αλλά φοβάται πολύ ότι, εάν πεθάνει πριν την ώρα του –γιατί ποτέ δεν ξέρεις πότε ακριβώς–, κανένας δεν θα τον ψάξει.

Και καθώς είναι και ολίγον τι σαλός, η λύση που βρίσκει είναι να βγάλει την πόρτα του σπιτιού του και να την πετάξει στα σκουπίδια· γιατί, όπως και να το κάνουμε, εάν πεθάνει πριν την ώρα του, η οσμή που θα βγαίνει από αυτό το ορθάνοιχτο σπίτι θα γίνει πιο γρήγορα αντιληπτή. Και μετά, κάθεται και περιμένει. Περιμένει όχι τον Γκοντό, αλλά να δει πόσοι και τι σόι κλέφτες άραγε θα τολμήσουν να μπουν σε αυτό το σπίτι Without the Door.

Και ναι, επιτέλους, μια μέρα κάποιος εισβάλλει. Αλλά δεν είναι ακριβώς κλέφτης. Και τότε αρχίζει κάτι πολύ παράξενο. Κάτι που μακάρι να ξέραμε να πούμε με βεβαιότητα εάν καταλήγει σε φάρσα ή σε τραγωδία.

1.

Το ζάναξ είναι ό,τι πρέπει για μια πρώτη αντιμετώπιση του Βουητού. Είναι οι πρώτες βοήθειες. Είναι κατάλληλο για την αντιμετώπιση του άγχους, ιδίως του άγχους που συνοδεύεται από κατάθλιψη, και της διαταραχής του πανικού με ή χωρίς αγοραφοβία. Η επιστημονική αυτή και άκρως αληθής, ή για την ακρίβεια αληθοφανής, πληροφορία είναι παρμένη αυτούσια από το λευκό και ευθυγραμμισμένα τσαλακωμένο χαρτί του μαγικού λευκομπλέ κουτιού εντός του οποίου τα ζάναξ ήσυχα περιμένουν την κατάποσή τους.

Ταυτόχρονα βέβαια το ζάναξ, όπως και διάφορα άλλα παρεμφερή χάπια, είναι σε μερικές περιπτώσεις εν μέρει υπαίτιο για κάτι παράξενα αρνητικές παρενέργειες. Αρνητικές παρενέργειες λοιπόν όπως είναι η λεγόμενη αποπραγματοποίηση και η αποπροσωποποίηση. Έτσι τουλάχιστον είναι καταγεγραμμένο στην ψυχιατρική βιβλιογραφία. Και τη βιβλιογραφία πρέπει να την παίρνουμε στα σοβαρά υπόψη μας. Βιβλιογραφία είναι στοιβαγμένη και έτοιμη εμπειρία.

Από την άλλη μεριά βέβαια, διότι πάντοτε υπάρχει και μία τουλάχιστον άλλη μεριά, αυτή η αποπραγματοποίηση/αποπροσωποποίηση, φερόμενη ως αρνητική παρενέργεια του μυστηριώδους ζάναξ, ίσως και να ενδείκνυται απολύτως, κατά τη γνώμη μας πάντοτε εννοείται, και για το τελικό και το σπουδαιότερο ίσως ζητούμενο στη διάρκεια του ανθρώπινου βίου, που δεν είναι άλλο από το αίσθημα της αποστασιοποίησης. Όταν μιλάμε για αποστασιοποίηση σε σχέση με τον βίο εννοούμε ότι ο βίος γίνεται πλέον παρατήρηση του Βίου. Και εννοείται επίσης ότι αναφερόμαστε στον βίο που είναι πλέον βιωμένος και όχι σε έναν βίο που τελεί ακόμη υπό διαμόρφωση. Η αποστασιοποίηση, λοιπόν. Αίσθημα απαραίτητο, κατά τη γνώμη μας, και για την Αφήγηση, ειδικά μάλιστα στην περίπτωση εκείνη κατά την οποία ο αφηγητής και το κύριο πρόσωπο της Αφήγησης σχεδόν ταυτίζονται. Υπό αυτό το πρίσμα λοιπόν, ίσως το ζάναξ συνεισφέρει, εκτός όλων των προαναφερθέντων, σημαντικόν οβολόν και στη Λογοτεχνία. Και για να προλάβουμε την περίπτωση εκείνη κατά την οποία κάποιος θα φέρει ίσως αντιρρήσεις σχετικά με τη σκέψη αυτή −αντιρρήσεις του τύπου: ε, και τι θα κάνουμε τώρα δηλαδή, θα χαπακωνόμαστε και διάφορα άλλα σχετικά -όμαστε προκειμένου να αφηγηθούμε; τι σόι μαλακίες είναι αυτές;−, το μόνο που έχουμε ευθέως και ευθαρσώς να αντιτάξουμε είναι ότι, καθ’ όλες τις έννοιες, στη Λογοτεχνία και για τη Λογοτεχνία επιτρέπονται και συγχωρούνται, για να μην πούμε Επιβάλλονται, τα πάντα.

Και αυτή είναι μια απολύτως ανυποχώρητη θέση μας επί του θέματος.

Και ασφαλώς στο σημείο αυτό ήρθε η στιγμή να κουμπώσουμε ένα μικρούλικο ζάναξ. Ένα τόσο δα. Ένα ζαναξάκι μόλις των 0,5 mg. Ασφαλώς έχει και μεγαλύτερα.

Αλλά καλό θα ήταν να μην αποστασιοποιηθούμε και τόσο πολύ.

2.

Το πιο συνηθισμένο και το πιο κακό με τη μοναξιά −στην περίπτωση της ιστορίας μας κακό είναι μια αστείρευτη πηγή άγχους− είναι ο Φόβος. Ένας σταθερός φόβος, ένας φόβος σαν απειλή. Μια ακλόνητη Απειλή. Και μια διόγκωση της Απειλής. Ότι Τίποτα, ότι Κανείς δεν πρόκειται να καλυτερεύσει αλλά ότι –τουναντίον− τα Πάντα, οι Πάντες θα οδεύουν όλο και πιο πολύ προς το χειρότερο. Αυτή η μόνιμη απειλή συχνά οδηγεί όχι στη δράση και την αντίσταση, πράγμα που μάλλον θα ήταν το λογικά αναμενόμενο, αλλά στην απόλυτη αδράνεια. Σε ένα είδος παράλυσης. Φοβισμένης παράλυσης. Παράλυση είναι μια παρατεταμένη ή και μόνιμη στατικότητα. Ο Φόβος όμως αφήνει μεγάλα κουσούρια στον άνθρωπο κι αυτό είναι το χειρότερο με τον Φόβο. Το χειρότερο με τον Φόβο είναι ο φόβος ότι ο Φόβος δεν θα φύγει ποτέ. Και ενώ στην πραγματικότητα πάντοτε φεύγει ο Φόβος και ξεκουμπίζεται και τσακίζεται και πάει στο διάολο κάποια στιγμή, το πιο μεγάλο κουσούρι που σου αφήνει ο Φόβος είναι ότι αποκτάς κάτι παράξενα τικ, κάτι τικ που σε κάνουν να ζεις με το κεφάλι σου σε επιφυλακή, το κεφάλι πάει να σπάσει από το διαρκές βουητό, ένα βουητό που έρχεται από Παντού, και κοιτάς δεξιά κι αριστερά σχεδόν ανά πάσα στιγμή επειδή είσαι σχεδόν σίγουρος ότι ο Φόβος θα επανεμφανιστεί. Γιατί είναι πράγματι απορίας άξιον ότι δεν υπάρχει απολύτως τίποτε στον ανθρώπινο βίο που να εμφανίζεται μία και μοναδική φορά. Αυτή η επιφυλακή, μια σχεδόν πολεμική επιφυλακή, είναι το μεγαλύτερο κουσούρι που αφήνει ο Φόβος.

Κάτι τέτοιο ας πούμε ότι συνέβη και στον άνθρωπο της ιστορίας μας.