Του Λαζάρου
Κυκλοφορεί
ISBN: 978-618-204-200-7
Επίκεντρο, Θεσσαλονίκη, 10/2022
1η έκδ., Ελληνική, Νέα
€ 19.00 (περ. ΦΠΑ 6%)
Βιβλίο, Χαρτόδετο
24 x 17 εκ, 368 σελ.
Περιγραφή

Βου­νό με βου­νό δεν σμί­γει

Το 1982 στα γρα­φεία των εκ­δό­σε­ων της ΑΣΕ (Αγρο­τι­κές Συ­νε­ται­ρι­στι­κές Εκ­δό­σεις) έφθα­σε ένα γράμ­μα από τις φυ­λα­κές Κο­ρυ­δαλ­λού. Δι­ά­βα­σα τον απο­στο­λέα και έμει­να άφω­νος. Ο άλ­λο­τε Δι­οι­κη­τής του ΕΑΤ-ΕΣΑ (Ειδι­κό Ανα­κρι­τι­κό Τμή­μα Ελ­λη­νι­κής Στρα­τι­ω­τι­κής Αστυ­νο­μί­ας) Νι­κό­λα­ος Χα­τζη­ζή­σης, σε άπται­στα ελ­λη­νι­κά και στην κα­θα­ρεύ­ου­σα, ζη­τού­σε να του στεί­λου­με αντι­κα­τα­βο­λή κά­ποια βι­βλία των εκ­δό­σε­ών μας.

«Πα­ρα­κα­λώ όπως μοι απο­στεί­λα­τε τα κά­τω­θι βι­βλία…».

Ήταν κα­τα­δι­κα­σμέ­νος σε 25 χρό­νια κά­θειρ­ξη και φυ­λα­κι­σμέ­νος μα­ζί με τους χου­ντι­κούς πρα­ξι­κο­πη­μα­τί­ες και τους αξι­ω­μα­τι­κούς της ΕΣΑ. Του έγρα­ψα ένα γράμ­μα και του το έστει­λα μα­ζί με τα βι­βλία. Του έγρα­φα:

«Τα βι­βλία αυτά είναι δώ­ρο από έναν πρώ­ην κρα­τού­με­νό σου. Είναι μια προ­σφο­ρά και πο­λύ­τι­μη συ­ντρο­φιά στις σκλη­ρές ώρες της μο­να­ξι­άς. Χαι­ρε­τί­σμα­τα στον Σπα­νό. Εάν θέ­λει και αυτός κά­ποια βι­βλία, θα του τα στεί­λω ευχα­ρί­στως.
Τί­μος Πα­πα­δό­που­λος
Υ.Γ.
Έχει ο και­ρός γυ­ρί­σμα­τα και νουν ο χρό­νος φέ­ρει».

Σε λί­γες μέ­ρες ο Χα­τζη­ζή­σης μου απά­ντη­σε:

«Αγα­πη­τέ Τί­μο.
Σε ευχα­ρι­στώ για τα δώ­ρα σου και χά­ρη­κα που σου έδω­σα την ευκαι­ρία να με σκώ­ψεις. Πά­ντως αυτά είναι για άλ­λους, δεν είναι για εμάς τους Βό­ρει­ους. Έδω­σα τα χαι­ρε­τί­σμα­τά σου στον Τά­σο. Θέ­λω να σε πα­ρα­κα­λέ­σω να στεί­λεις εις τον υι­όν μου τα πα­ρα­κά­τω βι­βλία, αλ­λά αυτήν την φο­ρά τοις με­τρη­τοίς….»

Έστει­λα τα βι­βλία στο γιο του στη δι­εύ­θυν­ση που μου υπέ­δει­ξε. Δεν του έστει­λα, όμως, όπως ζή­τη­σε τον λο­γα­ρι­α­σμό. Στα­μά­τη­σα την επι­κοι­νω­νία μα­ζί του. Δεν ήθε­λα να πι­στεύει ότι κι­νού­μαι από αισθή­μα­τα αντεκ­δί­κη­σης. Ήταν το πιο φυ­σι­ο­λο­γι­κό, αλ­λά εγώ δεν είχα κα­θό­λου τέ­τοια. Πιο πο­λύ ήθε­λα να μι­λή­σω μα­ζί του για να μά­θω πώς σκέ­φτο­νταν εκεί­νη την επο­χή

Τα πε­πραγ­μέ­να κά­θε ζω­ής από μό­να τους, ως δι­α­δο­χή σκέ­των πε­ρι­στα­τι­κών, στε­ρού­νται νο­ή­μα­τος. Εκεί­νο που τα με­τα­τρέ­πει σε ιστο­ρία και έτσι τους δί­νει νό­η­μα, είναι η αφή­γη­ση. Ακό­μη και ο Οδυσ­σέ­ας κα­τά­λα­βε τις πε­ρι­πέ­τει­ές του και συ­γκι­νή­θη­κε από αυτές, μό­νον όταν τις άκου­σε τρα­γου­δι­σμέ­νες από τον ρα­ψω­δό. Και ο Τί­μος Πα­πα­δό­που­λος γί­νε­ται ο ρα­ψω­δός της δι­κής του ιστο­ρί­ας. Όχι μό­νον αυτής που όρι­σε η τύ­χη με το να γεν­νη­θεί Πό­ντι­ος, αλ­λά κυ­ρί­ως εκεί­νης που ήταν απο­τέ­λε­σμα των επι­λο­γών του.

Έτσι λοι­πόν μας ιστο­ρεί την δι­κή του συμ­με­το­χή στη με­γά­λη «πα­νουρ­γία» του 20ού αιώ­να, η οποία με­τέ­τρε­ψε το με­γα­λύ­τε­ρο χει­ρα­φε­τη­τι­κό κί­νη­μα της ιστο­ρί­ας, σε εχθρό της αν­θρώ­πι­νης ελευ­θε­ρί­ας. Αλ­λά και στην αντί­στρο­φη «πα­νουρ­γία». Όταν, μέ­σα από τα έγκα­τα του στα­λι­νι­σμού προ­έ­κυ­ψαν και οι αμ­φι­σβη­τί­ες του. Ένας από τους οποί­ους ανα­δει­κνύ­ε­ται και ο ίδι­ος. Όχι μό­νον με τη ζωή του αλ­λά και με την αφή­γη­σή του. — Κώ­στας Κούρ­κου­λος

«Γεννήθηκα στα 1944. Πήγα σχολείο στην Δράμα πρώτα στο εβραίικο, ύστερα στο όγδοο και μετά στο ορφανοτροφείο όπου και τελείωσα το Δημοτικό. Μέχρι εδώ είμαι εμποτισμένος από την αγάπη για τα βιβλία, που μου εμφύτευσαν οι διδάσκαλοί μου. Το σπίτι μου απέναντι από τις φυλακές στην οδό Μεγάλου Αλεξάνδρου, εκεί που τώρα είναι τα δικαστήρια, ήταν μια γειτονιά καλύτερη και από σχολείο. Η Ποντιακή οικογένεια και η προσφυγομάνα Δράμα καθόρισαν την ζωή μου αποφασιστικά.

»Στο Γυμνάσιο είμαι αρχικά καλός μαθητής, αλλά μετά μπερδεμένος σε αδιέξοδα. Αποτέλεσμα ήταν να αποβληθώ από όλα τα σχολεία Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης με διαγωγή «χειρίστη». Συνεχίζω στην Κατερίνη. Εκεί εντάσσομαι οργανωτικά στην Αριστερά και εκεί τελειώνω το Γυμνάσιο. Φοιτητής στην Θεσσαλονίκη, από το πρώτο κιόλας έτος των σπουδών μου εκλέχτηκα πρόεδρος της επιτροπής αγώνα της σχολής μου. Δεν υπήρξα ευφυής και έξυπνος, αλλά πολύ ανήσυχος και ανιδιοτελής. Η τάση μου περισσότερο ήταν να ψάχνω και να ερευνώ. Αυτό μου στοίχησε, διώξεις, φυλακίσεις και βασανιστήρια, ιδιαίτερα την περίοδο της δικτατορίας, που είχα τις εκδόσεις «Υδροχόος».

»Στην Αθήνα συνεχίζω την έντονη πολιτική μου δραστηριότητα μέχρι το 1978 που πεθαίνει ο πατέρας μου. Τότε αναγκάζομαι να δουλέψω και κάνω αυτό που ξέρω καλύτερα. Δουλεύω στα βιβλία μέχρι το 1991. Την περίοδο αυτή ολοκληρώνεται και η αποκαθήλωση των ιδεολογικών μου συμπλεγμάτων με βασανιστική έρευνα και απανωτά ταξίδια. Πήγα όπου υπόσχονταν σοσιαλισμό. Ακόμα και στην Κίνα και στην Κούβα, που είναι μακριά.

»Από τότε μέχρι σήμερα, ό,τι κάνω είναι μια προσπάθεια λύτρωσης και ψυχικής ισορροπίας. Το χωριό μου το Σιδηρόνερο, είναι ιδανικό μέρος γι’ αυτό».

Τίμος Παπαδόπουλος