Η βυζαντινή παραμυθητική επιστολή
Από τον Θεόδωρο Στουδίτη έως τον Ευστάθιο Θεσσαλονίκης 9ος-12ος αι.: Ο θεραπευτικός λόγος των βυζαντινών ενάντια στο πάθος της λύπης
The Byzantine letter of consolation
From Theodoros Studites to Eustathios of Thessalonike 9th-12th centuries: The therapeutic logos of the Byzantines against the passion of sorrow
Κυκλοφορεί
ISBN: 978-960-8353-60-2
Σταμούλης Αντ., Θεσσαλονίκη, 5/2005
1η έκδ., Ελληνική, Νέα
€ 36.04 (περ. ΦΠΑ 6%)
Βιβλίο, Χαρτόδετο
24 x 17 εκ, 857 γρ, 513 σελ.
Περιγραφή

Ήδη από τον Πλάτωνα εκφράζεται η αντίληψη ότι ο μεν ιατρός φαρμάκοις μεταβάλλει, ο δε σοφιστής λόγοις. Η πίστη στη θεραπευτική δύναμη του λόγου ενάντια στα πάθη της ψυχής εμπεδώνεται ακόμη περισσότερο με τη φιλοσοφία των Στωικών αντίθετα προς τους Πυθαγορείους οι οποίοι έδιδαν ιδιαίτερη βαρύτητα στη Θεραπευτική λειτουργία της μουσικής στα πλαίσια μιας ομοιοπαθητικής μεθόδου. Οι Στωικοί δέχονταν τον θεραπευτικόν λόγον ως φάρμακον ενάντια στη λύπη, ένα από τα τέσσερα πάθη της ψυχής και τη χειρότερη από τις ψυχικές παθήσεις κατά τον Κικέρωνα. Γέφυρα ανάμεσα στην αρχαία και τη χριστιανική παράδοση ο Φίλων ο Ιουδαίος υιοθετεί από τους Στωικούς το μοτίβο του φαρμάκου για να δηλώσει τη φαρμακευτική διάσταση του Βιβλικού λόγου. Οι αντιλήψεις αυτές διαποτίζουν στη συνέχεια και τη χριστιανική φιλοσοφία με έμφαση πια στη θεραπευτική δύναμη του θείου λόγου της Γραφής, ο οποίος λειτουργεί επίσης ως τραυμάτων φάρμακον, για να τις συναντήσουμε και στη βυζαντινή παραμυθητική επιστολογραφία να δηλώνουν πλέον τη στάση ενός χριστιανικού ανθρωπισμού που δίδει έμφαση στην έλλογη καταπολέμηση των παθών με βάση τη δύναμη του χριστιανικού λόγου. Στη βυζαντινή παραμυθητική επιστολογραφία διαμορφώνεται, σε αντιστοιχία με την αρχαιοελληνική παράδοση, μια τέχνη αλυπίας με τον επιστολογράφο να επιχειρεί να λειτουργήσει στα πλαίσια του λόγου με τους όρους και τη μεθοδολογία της ιατρικής τέχνης, μοτίβο που έχει μια μακρά παράδοση.


[Απόσπασμα από το κείμενο στο οπισθόφυλλο της έκδοσης]

ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΤΟΥ Β. Κ. ΚΑΤΣΑΡΟΥ
ΕΙΣΑΓΩΓΗ
ΜΕΡΟΣ Α'
Η ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΠΑΡΑΜΥΘΗΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΟΛΗ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΙΣΤΩΣΕΣ ΤΗΣ
1. ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑΣ
2. ΔΟΜΙΚΟΙ ΑΞΟΝΕΣ ΤΗΣ ΕΠΙΣΤΟΛΙΚΗΣ ΠΑΡΑΜΥΘΙΑΣ
ΜΕΡΟΣ Β'
ΡΗΤΟΡΙΚΗ ΚΑΙ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ
1. Η ΡΗΤΟΡΙΚΗ ΚΑΙ ΔΙΑΛΕΚΤΙΚΗ ΥΦΗ ΤΗΣ ΠΑΡΑΜΥΘΗΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΟΛΗΣ
2. ΠΑΡΑΜΥΘΗΤΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΚΑΙ ΕΠΙΣΤΟΛΙΚΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ
ΕΠΙΜΕΤΡΟ: ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΚΑΙ ΑΝΑΓΚΑΙΟΤΗΤΑ ΣΤΗ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΠΑΡΑΜΥΘΗΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΟΛΗ
ΤΟ CORPUS ΤΩΝ ΕΠΙΣΤΟΛΩΝ
SUMMARY
ZUSAMMENFASSUNG
ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ - ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΕΣ
ΠΙΝΑΚΑΣ ΟΝΟΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΟΡΩΝ
ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΕΚΔΟΣΕΩΝ